{"id":140,"date":"2012-04-01T08:36:00","date_gmt":"2012-04-01T08:36:00","guid":{"rendered":"https:\/\/selahattingezer.com.tr\/?p=140"},"modified":"2025-06-08T14:54:59","modified_gmt":"2025-06-08T14:54:59","slug":"bir-ileri-demokrasi-ornegi-politik-rontgencilik-ve-foucaultun-buyuk-kapatilmasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/2012\/04\/01\/bir-ileri-demokrasi-ornegi-politik-rontgencilik-ve-foucaultun-buyuk-kapatilmasi\/","title":{"rendered":"B\u0130R \u0130LER\u0130 DEMOKRAS\u0130 \u00d6RNE\u011e\u0130: POL\u0130T\u0130K R\u00d6NTGENC\u0130L\u0130K VE FOUCAULT&#8217;UN B\u00dcY\u00dcK KAPATILMASI"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Modern iktidar pratikleri ba\u011flam\u0131nda dersine \u00e7ok iyi \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olan AKP&#8217;nin son d\u00f6nemlerde Edirne&#8217;den Hakkari&#8217;ye kadar yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 tam olarak da budur. Son birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r Foucault&#8217;un b\u00fcy\u00fck kapat\u0131lma dedi\u011fi iktidar prati\u011finin neredeyse b\u00fct\u00fcn teknikleri K\u00fcrtler ve kendini muhalif olarak kodlam\u0131\u015f olan b\u00fct\u00fcn kesimlerin \u00fczerinde uygulanmaktad\u0131r.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>5 Ocak 1757 tarihinde, daha \u00f6nce Frans\u0131z ordusunda asker olan 42 ya\u015f\u0131ndaki Robert Damiens, elindeki b\u0131\u00e7akla XV. Louis&#8217;i rahatl\u0131kla \u00f6ld\u00fcrebilece\u011fi yerde Louis&#8217;in v\u00fccudunda sadece k\u00fc\u00e7\u00fck bir yara a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. Hi\u00e7 direnmeden teslim olan Damiens, mahkemede amac\u0131n\u0131n kral\u0131 \u00f6ld\u00fcrmek de\u011fil sadece korkutmak oldu\u011funu s\u00f6ylemesine ra\u011fmen iki ay sonra halka a\u00e7\u0131k bir meydanda d\u00f6rt ata ba\u011flan\u0131p \u00e7ekilmi\u015f ve bedeni d\u00f6rt par\u00e7aya b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fc. Mahkeme, kral\u0131 \u00f6ld\u00fcrmeye kalk\u0131\u015fman\u0131n ebeveyni \u00f6ld\u00fcrmekle e\u015f oldu\u011funu iddia ediyordu. Bu olaydan seksen y\u0131l sonra, 1837 y\u0131l\u0131nda Paris&#8217;te gen\u00e7 su\u00e7lular i\u00e7in olu\u015fturulan g\u00f6zalt\u0131 merkezinde kurallar\u0131 bir gardiyan g\u00fcr bir sesle okumaktayd\u0131: &#8220;Mahkumun uyanma saati k\u0131\u015f aylar\u0131nda saat alt\u0131, yaz aylar\u0131nda saat be\u015ftir. Y\u0131l boyunca g\u00fcnde sekiz saat \u00e7al\u0131\u015facak, iki saat e\u011fitime tabi tutulacakt\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fma saatleri k\u0131\u015f\u0131n saat sekizde, yaz aylar\u0131nda ise saat dokuzda sona erecektir.&#8221;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yukar\u0131daki iki \u00f6rnek k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda bir bedeni b\u00fcy\u00fck bir ac\u0131 e\u015fli\u011finde yok ederek cezaland\u0131rmak ile bir insan\u0131 cezaevinde normalle\u015ftirmeye, iyile\u015ftirmeye, her g\u00fcn sabah ak\u015fam saymaya, onu yeniden kazanmaya, onun ya\u015fam\u0131n\u0131 g\u00fcnl\u00fck yap\u0131lacak i\u015fler \u00e7izelgesine tabi k\u0131lmaya ve programlamaya \u00e7al\u0131\u015fmak kadar k\u00f6t\u00fc ve sert g\u00f6r\u00fcnmeyebilir. Yukar\u0131daki iki ayr\u0131 cezaland\u0131rma modeline kar\u015f\u0131<br><a href=\"\"><\/a>Foucault&#8217;un \u00e7ok net bir belirlemesi vard\u0131r. Modern iktidar\u0131n amac\u0131 daha az ve daha nazik bir ceza vermek gibi g\u00f6r\u00fcnse de as\u0131l amac\u0131 iyi bir ceza vermektir. Burada laf\u0131 Foucault&#8217;a b\u0131rakal\u0131m:&nbsp; &#8220;\u0130ktidarlar kendini g\u00f6steri\u015f ve debdebe i\u00e7inde d\u0131\u015fa vuran ve g\u00fcc\u00fcn\u00fc bu g\u00f6steri\u015ften alan eski klasik karakterden uzakla\u015f\u0131p g\u00fcn\u00fcm\u00fczde giderek kendini g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131lan modern bir siyasal sisteme d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. H\u00fck\u00fcmdar\u0131n ki\u015fili\u011finde somutla\u015fan bir iktidar\u0131n yerini, ismi bile bilinmeyen ki\u015filer taraf\u0131ndan kullan\u0131lan bir y\u00f6netim ayg\u0131t\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r. Kamuya a\u00e7\u0131k bir cezaland\u0131rmadan g\u00f6r\u00fcnmeyen, gizli bir cezaland\u0131rmaya ge\u00e7i\u015f olmu\u015ftur. Kendini s\u00fcrekli \u00f6ne \u00e7\u0131karan iktidar, bireyin olu\u015fmas\u0131n\u0131 engellemi\u015ftir; oysa karanl\u0131klara \u00e7ekilen modern iktidar herkesi bireyselle\u015ftirmek istemektedir; \u00e7\u00fcnk\u00fc bireyselle\u015ftirmek g\u00f6zetim alt\u0131nda tutmak ve cezaland\u0131rmak, yani egemen olmak demektir. B\u00f6ylece modern iktidar \u00e7ocu\u011fu okulla, hastay\u0131 hastaneyle, deliyi t\u0131marhaneyle, askeri orduyla, su\u00e7luyu hapishaneyle ku\u015fatarak bireyselle\u015ftirmi\u015f, kaydetmi\u015f, say\u0131sal hale getirmi\u015f, egemen olmu\u015ftur. Her ki\u015fi bir yerde kay\u0131tl\u0131 hale gelince, herkes denetim alt\u0131nda olacak, g\u00f6zetim alt\u0131nda tutulacakt\u0131r. Modern iktidar b\u00fcy\u00fck g\u00f6zalt\u0131d\u0131r.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>&#8216;B\u00fcy\u00fck kapat\u0131lma&#8217; ve g\u00f6zetim<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Modern \u00f6ncesi cezalarda su\u00e7lunun bedenine vah\u015fice sald\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131; ac\u0131, adaleti yerine getirmenin en iyi tatmin arac\u0131 say\u0131l\u0131rd\u0131. Modern cezaland\u0131rmada ise i\u00e7sel bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, ki\u015finin \u00f6zellikle y\u00fcre\u011finin yepyeni bir ya\u015fam bi\u00e7imine uyumu ama\u00e7lan\u0131r. Ruhu modern anlamda denetlemenin kendisi, bedenin \u00e7ok daha kapsaml\u0131 ve incelikli bir boyutta denetimini sa\u011flar. \u00c7\u00fcnk\u00fc ruhsal s\u00fcre\u00e7leri ve e\u011filimleri de\u011fi\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n amac\u0131 bedensel davran\u0131\u015f\u0131 denetlemektir. Foucault bu noktada Platon&#8217;un &#8216;beden ruhun hapishanesidir&#8217; s\u00f6z\u00fcn\u00fc tersten okur ve &#8216;ruh bedenin hapishanesidir&#8217; der. Su\u00e7lular i\u00e7in geli\u015ftirilen disiplin ama\u00e7l\u0131 modern teknikler di\u011fer denetim alanlar\u0131 (okul, fabrika, hapishane) i\u00e7in de bir model olu\u015fturur ve s\u00f6z konusu disiplini toplumun tamam\u0131na yayar. Foucault&#8217;a g\u00f6re b\u00fct\u00fcn \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve ilerleme retoriklerine ve iddialar\u0131na kar\u015f\u0131 bizler asl\u0131nda bir cezaevi adas\u0131nda ya\u015famaktay\u0131z. Modern iktidar pratikleri ba\u011flam\u0131nda dersine \u00e7ok iyi \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olan AKP&#8217;nin son d\u00f6nemlerde Edirne&#8217;den Hakkari&#8217;ye kadar yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 tam olarak da budur. Son birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r Foucault&#8217;un b\u00fcy\u00fck kapat\u0131lma dedi\u011fi iktidar prati\u011finin neredeyse b\u00fct\u00fcn teknikleri K\u00fcrtler ve kendini muhalif olarak kodlam\u0131\u015f olan b\u00fct\u00fcn kesimlerin \u00fczerinde uygulanmaktad\u0131r. Zulm\u00fcn kendini gizlemesi ve medyan\u0131n bu noktada uysal bir hizmet\u00e7i gibi \u00f6rg\u00fctlenmesi buna ba\u015fka bir \u00f6rnektir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Modern iktidarlar yumu\u015fak ba\u015fl\u0131 bedenler \u00fcretirken bunu belirli bir metodolojik s\u0131ralamayla yaparlar. S\u0131rad\u00fczensel y\u00f6ntem olarak tan\u0131mlanan birinci y\u00f6ntemin amac\u0131 bir d\u00f6nem \u015fehir duvarlar\u0131 boyunca uzanan g\u00f6zetleme kuleleri ve y\u00fcksek yerlere kurulan kale ve saraylar sayesinde d\u00fc\u015fman\u0131 ve halk\u0131 s\u00fcrekli g\u00f6zlemleyerek ayn\u0131 zamanda bunu erk sahibinin ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 ve ihti\u015faml\u0131 konumu olarak insanlar\u0131n zihninde kodlamakt\u0131. Saraylar\u0131n g\u00f6steri\u015flili\u011fi ve kalelerin geometrisi buna en iyi \u00f6rnektir. Fakat modern mimari hem insanlar\u0131n i\u015flevsel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layan hem de rahatl\u0131kla i\u00e7eridekini g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lan yap\u0131lar in\u015fa etmektedirler. Bununla yetinemeyen iktidar, b\u00fcy\u00fck kapat\u0131lma ya da g\u00f6zetim toplumu projesine ba\u011fl\u0131 olarak soka\u011f\u0131, cezaevini, okulu, fabrikay\u0131, i\u015fyerini kameralarla g\u00f6zetleyerek insanlar\u0131n s\u00fcrekli izlendi\u011fi ku\u015fkusunu yarat\u0131p insanlarda denetleniyorum korkusu yarat\u0131r. Bir konferans salonunda bile yan yana koltuklar, geni\u015f pencere ve koridorlar, ayd\u0131nlat\u0131lm\u0131\u015f derslikler \u00f6\u011frenmeyi kolayla\u015ft\u0131rmakla kalmaz, bunlar ayn\u0131 zamanda \u00f6\u011fretmenin ya da konu\u015fmac\u0131n\u0131n herkesin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir \u015fekilde g\u00f6rmesini de kolayla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Panoptikon hapishane modeli<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunlar bireyi d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmenin mimarisidir. Hastane, askeri baraka ve fabrikalardaki mevcut mimari, oradaki insanlar\u0131 tan\u0131mlamak, ayn\u0131 zamanda da onlar\u0131 denetlemenin mimarisidir. Burada as\u0131l ilgin\u00e7 olan Jeremy Bentham&#8217;\u0131n Panoptikon hapishane modeli, egemenin mahk\u00fbmu g\u00f6zetlemesine bile gerek b\u0131rakmam\u0131\u015ft\u0131r. Her bir mahkum ayr\u0131 bir h\u00fccrededir; di\u011ferlerinden hem ayr\u0131d\u0131r hem de onlar taraf\u0131ndan g\u00f6r\u00fclebilir. Ayr\u0131ca h\u00fccreler her bir h\u00fccrenin dilendi\u011fi zaman g\u00f6r\u00fclebilece\u011fi merkezi bir kulenin etraf\u0131nda s\u0131ralanm\u0131\u015ft\u0131r. Denetleme bir kesinlikten bir olas\u0131l\u0131\u011fa do\u011fru kayar. B\u00f6ylelikle denetleyen belirli bir h\u00fccreye asl\u0131nda nadiren bakar. Fakat mahkumlar\u0131n her biri ba\u015fka bir mahkumun ya da g\u00f6zetleyen gardiyanlar\u0131n kendilerine ne zaman bakt\u0131\u011f\u0131ndan hi\u00e7bir zaman emin olamayacaklard\u0131r. O y\u00fczden s\u00fcrekli tetiktedirler. Bu her an r\u00f6ntgenleniyor olman\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 korkun\u00e7 bir ruhsal ve bedensel bas\u0131nc\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar\u0131r. Sadece Y\u00fcksekova&#8217;da \u015fehrin her taraf\u0131n\u0131 hatta evlerin i\u00e7ini bile g\u00f6ren Ziggurat k\u0131vam\u0131nda devasa mobese direklerinin dikilmesi bir uzaktan g\u00f6zetleme ve denetleme prati\u011fidir. Son y\u0131llarda iktidar\u0131n F tipi cezaevi noktas\u0131ndaki ayak diremesinin ve bu keskin inad\u0131n\u0131n k\u00f6keninde iradeyi teslim alma ve bio-iktidar teknikleri sayesinde insanlar\u0131 teslim alma \u00e7abas\u0131 olarak okunabilir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130kinci y\u00f6ntem olarak ortaya \u00e7\u0131kan yoklama y\u00f6ntemi bireyin bilgi iktidar ili\u015fkisinin i\u00e7indekini yerini ortaya koyar. Okullardaki yoklama fi\u015fleri, hastanedeki hasta dosyalar\u0131 ve hapishanelerdeki yoklama seanslar\u0131 asl\u0131nda bireyleri birer yoklanmas\u0131 gereken vakaya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. Yoklama, g\u00fcc\u00fc elinde bulunduran iktidar sahibinin sadece say\u0131sal bir verisine indirger bireyi. S\u00fcreklilik, iyile\u015ftirme, ba\u011f\u0131ml\u0131 k\u0131lma, bireyi s\u00fcrekli bir bilgi kategorisiyle kodlama ve rakama indirgeme birer iktidar prati\u011fidir. Modern \u00f6ncesi d\u00f6nemde g\u00fc\u00e7 kendini uygularken bunu meydanda ve halka a\u00e7\u0131k yapard\u0131. Modern d\u00f6nem g\u00fcc\u00fcn uygulan\u0131\u015f\u0131 gizlidir, sessizdir ve kendini g\u00f6stermekten kesinlikle sak\u0131n\u0131r. Cezaevlerinde yatan on binlerce K\u00fcrt siyaset\u00e7isinin say\u0131s\u0131n\u0131 bile telaffuz ederken yalan s\u00f6yleyen ve say\u0131y\u0131 \u00e7ok daha az g\u00f6steren iktidar sahiplerine her g\u00fcn rastlamaktay\u0131z. Fakat Foucault&#8217;un gizlenmi\u015f zul\u00fcm \u015feklinde okunacak a\u00e7\u0131klamas\u0131 bu \u00fclkede bir y\u00f6n\u00fcyle de hala alenidir; polisiyedir; \u00e7\u0131plakt\u0131r; daha d\u00fcn K\u0131z\u0131lay Meydan\u0131n\u0131 ba\u015ftan ba\u015fa ku\u015fatan ye\u015filler fa\u015fizmi kadar ortadad\u0131r!<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>\u0130ktidar\u0131n makro ve mikro merkezleri<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Foucault, iktidar\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131n arkeolojisini yaparken iktidar\u0131n hem makro hem mikro d\u00fczeyde say\u0131s\u0131z merkeze da\u011f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, iktidar\u0131n sadece siyasal erki elinde bulunduranlardan de\u011fil bir kad\u0131n ile bir erkek, bir \u00f6\u011fretmen ile bir \u00f6\u011frenci hatta sokaktaki s\u0131radan ikili bir muhabbette bile kendini g\u00f6sterdi\u011fini iddia eder. Egemenli\u011fin kayna\u011f\u0131 sadece ordular ve burjuva s\u0131n\u0131f\u0131 de\u011fildir. Frans\u0131z devriminde kral\u0131n kafas\u0131n\u0131 kesmeye \u00e7al\u0131\u015fan devrimcilerin amac\u0131 \u00f6zg\u00fcrl\u00fck de\u011fil kral\u0131n yerine ge\u00e7mekti der. Temelleri 16. y\u00fczy\u0131lda at\u0131lan ve ayd\u0131nlanma ile birlikte yayg\u0131nla\u015f\u0131p kurumsalla\u015fan disiplinci modern toplumla birlikte iktidar hayat\u0131n t\u00fcm h\u00fccrelerine yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ktidar her yerdedir ama hi\u00e7bir yerdedir. Modern iktidar g\u00f6r\u00fcnmezdir. O bir kurum, \u00f6rg\u00fct ya da aidiyet de\u011fildir. Karma\u015f\u0131k stratejiler b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Tek\u00e7i de\u011fil \u00e7o\u011fuldur. \u0130ktidar\u0131n \u00fcniter bir g\u00f6vdesi yoktur; bir ili\u015fkiler koordinasyon ve hiyerar\u015fisidir. Toplum farkl\u0131 iktidarlardan olu\u015fmu\u015f bir tak\u0131madad\u0131r. Dura\u011fan de\u011fildir; \u00fcretkendir, olu\u015fturur ve pratik s\u00fcre\u00e7lerde belli tipte bedenler ve zihinler \u00fcretir. Direnmeye de olas\u0131l\u0131k b\u0131rakan bir karakterdedir. Lakin iktidar her yerdeyse direni\u015f de her yerdedir. Modern iktidar\u0131n iki b\u00fcy\u00fck merkezi hapishane ve t\u0131marhanedir. Bu iki kurum mutlak tutsakl\u0131k sahalar\u0131d\u0131r. \u00c7o\u011funlukla \u00f6zg\u00fcrl\u00fck i\u00e7in ba\u015fkald\u0131ran \u00f6znenin itiraz\u0131 \u00fczerinden kendini var eden iktidar eskiden oldu\u011fu gibi \u00f6zg\u00fcrl\u00fck iradesiyle y\u00fczle\u015fmekten ziyade onu k\u0131\u015fk\u0131rtarak zay\u0131f d\u00fc\u015f\u00fcrmenin tekniklerini yarat\u0131r. Hapishaneler tarihi d\u00fcnyan\u0131n en trajik \u00f6yk\u00fcleriyle tasvir edilecek olan bu \u00fclkede iktidar daha b\u00fcy\u00fck cezaevleri a\u00e7mak i\u00e7in kollar\u0131 \u00e7oktan s\u0131vam\u0131\u015f bulunmaktad\u0131r. Bu b\u00fcy\u00fck kapat\u0131lman\u0131n sadece hapishane aya\u011f\u0131d\u0131r; as\u0131l b\u00fcy\u00fck hapishane tam y\u00fcz y\u0131ld\u0131r d\u0131\u015far\u0131ya in\u015fa edilmi\u015ftir!<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>\u0130ktidar da, direni\u015f de her yerde!<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Disiplinci iktidar, mikro d\u00fczeyde bireyin bedeni ve eylemi \u00fczerinde bir denetim kurgularken makro d\u00fczeyde t\u00fcm n\u00fcfusu denetlemek i\u00e7in bio-iktidar modelini geli\u015ftirir. Toplumun refah\u0131 ve zenginli\u011fi, n\u00fcfusun devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 hedefleyen teknolojiler b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne bio-iktidar der Foucault. Bu teknolojik b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn i\u00e7inde okul, hapishane, fabrika, ordu, bak\u0131mevleri gibi kurumlar yer al\u0131r. Sosyal bilimler bile bu b\u00fcy\u00fck iktidar \u015febekesinin hizmetine ko\u015fmaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bilgi e\u011fer iktidar ise iktidar da bilginin kendisidir. Ya\u015fam\u0131n iki \u00f6nemli ve\u00e7hesi olan \u00f6l\u00fcm ile do\u011fum iktidar alan\u0131n\u0131n i\u00e7ine girmi\u015ftir. Kitlelerin normalize edilmesi i\u00e7in kitlelerin \u00f6l\u00fcm ve ya\u015fam zamanlar\u0131n\u0131 bile kendi egemenlik sahas\u0131n\u0131n i\u00e7ine \u00e7ekmi\u015ftir. Do\u011fum da \u00f6l\u00fcm de art\u0131k iktidar\u0131n kontrol\u00fcndedir. \u2018Size \u00f6lmeyi emrediyorum&#8217; s\u00f6ylemi ile \u2018herkes \u00fc\u00e7 \u00e7ocuk do\u011furmal\u0131d\u0131r&#8217; s\u00f6ylemi a\u00e7\u0131k se\u00e7ik bio-iktidar prati\u011fidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc biri \u00f6l\u00fcm\u00fc, di\u011feri ya\u015fam\u0131 denetim alt\u0131na almay\u0131 hedefler.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Foucault&#8217;un k\u00fclliyat\u0131nda modern iktidar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir hapishanesi vard\u0131r. Ona g\u00f6re bu d\u00fcnya y\u00f6neticilerin ve psikologlar\u0131n b\u00fct\u00fcn halk\u0131 hasta olarak kodlad\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck t\u0131marhanedir. Krimonoglar, psikayt\u0131rlar, doktorlar, gardiyanlar, \u00f6\u011fretmenler, b\u00fcrokratlar, haber spikerleri bu b\u00fcy\u00fck t\u0131marhanede herkesi iyile\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015farak tedavi edici bir rol \u00fcstlenirler. Bireyi kategorize ederek, belli bir kimli\u011fe hapsederek, onu belli bir hakikat yasas\u0131na ba\u011fl\u0131 k\u0131larak g\u00fcndelik bir ya\u015fam kurarlar. Birey kendini \u00f6zne zan ederken asl\u0131nda iktidar\u0131n ve kendisinin bir nesnesi haline gelmi\u015ftir. Milliyet\u00e7i kitlelerin bu \u00fclkede kendilerini bu \u00fclkenin as\u0131l \u00f6zneleri zan ederken asl\u0131nda nesne olu\u015flar\u0131 ile K\u00fcrtlerin iktidar\u0131n de\u011fil kendilerinin \u00f6znesi olma m\u00fccadelesini Foucault \u00fczerinden okunma imkan\u0131 ku\u015fkusuz vard\u0131r. Oryantalizm ve elitizm tuza\u011f\u0131na d\u00fc\u015fmeden \u015fu rahatl\u0131kla s\u00f6ylenebilir. \u0130ktidarlar K\u00fcrtlere bol miktarda cezaevleri a\u00e7abilirler. K\u00fcrtleri kriminalize edip potansiyel su\u00e7un ve sapman\u0131n \u00f6znesi olarak kodlayabilirler. Say\u0131y\u0131 bile ortaya koyarken yalanc\u0131 ve pi\u015fkin bir madrabaz\u0131 and\u0131ran bakan\u0131n s\u00f6z etti\u011fi t\u00fck\u00fcr\u00fckte bo\u011fulacak yetmi\u015f be\u015f bin ki\u015finin kim oldu\u011funu K\u00fcrtler bile anlamam\u0131\u015ft\u0131r oysa. Say\u0131y\u0131 bile verirken sabuklama ge\u00e7iren iktidar bek\u00e7ilerinin unutmamas\u0131 gereken \u015fudur: \u0130ktidar her yerdedir ama direni\u015f de!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Modern iktidar pratikleri ba\u011flam\u0131nda dersine \u00e7ok iyi \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olan AKP&#8217;nin son d\u00f6nemlerde Edirne&#8217;den Hakkari&#8217;ye kadar yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 tam olarak da budur. Son birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r Foucault&#8217;un b\u00fcy\u00fck kapat\u0131lma dedi\u011fi iktidar prati\u011finin neredeyse b\u00fct\u00fcn teknikleri K\u00fcrtler ve kendini muhalif olarak kodlam\u0131\u015f olan b\u00fct\u00fcn kesimlerin \u00fczerinde uygulanmaktad\u0131r.&nbsp; 5 Ocak 1757 tarihinde, daha \u00f6nce Frans\u0131z ordusunda asker olan 42 ya\u015f\u0131ndaki Robert Damiens, elindeki b\u0131\u00e7akla XV. Louis&#8217;i rahatl\u0131kla \u00f6ld\u00fcrebilece\u011fi yerde Louis&#8217;in v\u00fccudunda sadece k\u00fc\u00e7\u00fck bir yara a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. Hi\u00e7 direnmeden teslim olan Damiens, mahkemede amac\u0131n\u0131n kral\u0131 \u00f6ld\u00fcrmek de\u011fil sadece korkutmak oldu\u011funu s\u00f6ylemesine ra\u011fmen iki ay sonra halka a\u00e7\u0131k bir meydanda d\u00f6rt ata ba\u011flan\u0131p \u00e7ekilmi\u015f ve bedeni d\u00f6rt par\u00e7aya b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fc. Mahkeme, kral\u0131 \u00f6ld\u00fcrmeye kalk\u0131\u015fman\u0131n ebeveyni \u00f6ld\u00fcrmekle e\u015f oldu\u011funu iddia ediyordu. Bu olaydan seksen y\u0131l sonra, 1837 y\u0131l\u0131nda Paris&#8217;te gen\u00e7 su\u00e7lular i\u00e7in olu\u015fturulan g\u00f6zalt\u0131 merkezinde kurallar\u0131 bir gardiyan g\u00fcr bir sesle okumaktayd\u0131: &#8220;Mahkumun uyanma saati k\u0131\u015f aylar\u0131nda saat alt\u0131, yaz aylar\u0131nda saat be\u015ftir. Y\u0131l boyunca g\u00fcnde sekiz saat \u00e7al\u0131\u015facak, iki saat e\u011fitime tabi tutulacakt\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fma saatleri k\u0131\u015f\u0131n saat sekizde, yaz aylar\u0131nda ise saat dokuzda sona erecektir.&#8221; Yukar\u0131daki iki \u00f6rnek k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda bir bedeni b\u00fcy\u00fck bir ac\u0131 e\u015fli\u011finde yok ederek cezaland\u0131rmak ile bir insan\u0131 cezaevinde normalle\u015ftirmeye, iyile\u015ftirmeye, her g\u00fcn sabah ak\u015fam saymaya, onu yeniden kazanmaya, onun ya\u015fam\u0131n\u0131 g\u00fcnl\u00fck yap\u0131lacak i\u015fler \u00e7izelgesine tabi k\u0131lmaya ve programlamaya \u00e7al\u0131\u015fmak kadar k\u00f6t\u00fc ve sert g\u00f6r\u00fcnmeyebilir. Yukar\u0131daki iki ayr\u0131 cezaland\u0131rma modeline kar\u015f\u0131Foucault&#8217;un \u00e7ok net bir belirlemesi vard\u0131r. Modern iktidar\u0131n amac\u0131 daha az ve daha nazik bir ceza vermek gibi g\u00f6r\u00fcnse de as\u0131l amac\u0131 iyi bir ceza vermektir. Burada laf\u0131 Foucault&#8217;a b\u0131rakal\u0131m:&nbsp; &#8220;\u0130ktidarlar kendini g\u00f6steri\u015f ve debdebe i\u00e7inde d\u0131\u015fa vuran ve g\u00fcc\u00fcn\u00fc bu g\u00f6steri\u015ften alan eski klasik karakterden uzakla\u015f\u0131p g\u00fcn\u00fcm\u00fczde giderek kendini g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131lan modern bir siyasal sisteme d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. H\u00fck\u00fcmdar\u0131n ki\u015fili\u011finde somutla\u015fan bir iktidar\u0131n yerini, ismi bile bilinmeyen ki\u015filer taraf\u0131ndan kullan\u0131lan bir y\u00f6netim ayg\u0131t\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r. Kamuya a\u00e7\u0131k bir cezaland\u0131rmadan g\u00f6r\u00fcnmeyen, gizli bir cezaland\u0131rmaya ge\u00e7i\u015f olmu\u015ftur. Kendini s\u00fcrekli \u00f6ne \u00e7\u0131karan iktidar, bireyin olu\u015fmas\u0131n\u0131 engellemi\u015ftir; oysa karanl\u0131klara \u00e7ekilen modern iktidar herkesi bireyselle\u015ftirmek istemektedir; \u00e7\u00fcnk\u00fc bireyselle\u015ftirmek g\u00f6zetim alt\u0131nda tutmak ve cezaland\u0131rmak, yani egemen olmak demektir. B\u00f6ylece modern iktidar \u00e7ocu\u011fu okulla, hastay\u0131 hastaneyle, deliyi t\u0131marhaneyle, askeri orduyla, su\u00e7luyu hapishaneyle ku\u015fatarak bireyselle\u015ftirmi\u015f, kaydetmi\u015f, say\u0131sal hale getirmi\u015f, egemen olmu\u015ftur. Her ki\u015fi bir yerde kay\u0131tl\u0131 hale gelince, herkes denetim alt\u0131nda olacak, g\u00f6zetim alt\u0131nda tutulacakt\u0131r. Modern iktidar b\u00fcy\u00fck g\u00f6zalt\u0131d\u0131r.&#8221; &#8216;B\u00fcy\u00fck kapat\u0131lma&#8217; ve g\u00f6zetim Modern \u00f6ncesi cezalarda su\u00e7lunun bedenine vah\u015fice sald\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131; ac\u0131, adaleti yerine getirmenin en iyi tatmin arac\u0131 say\u0131l\u0131rd\u0131. Modern cezaland\u0131rmada ise i\u00e7sel bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, ki\u015finin \u00f6zellikle y\u00fcre\u011finin yepyeni bir ya\u015fam bi\u00e7imine uyumu ama\u00e7lan\u0131r. Ruhu modern anlamda denetlemenin kendisi, bedenin \u00e7ok daha kapsaml\u0131 ve incelikli bir boyutta denetimini sa\u011flar. \u00c7\u00fcnk\u00fc ruhsal s\u00fcre\u00e7leri ve e\u011filimleri de\u011fi\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n amac\u0131 bedensel davran\u0131\u015f\u0131 denetlemektir. Foucault bu noktada Platon&#8217;un &#8216;beden ruhun hapishanesidir&#8217; s\u00f6z\u00fcn\u00fc tersten okur ve &#8216;ruh bedenin hapishanesidir&#8217; der. Su\u00e7lular i\u00e7in geli\u015ftirilen disiplin ama\u00e7l\u0131 modern teknikler di\u011fer denetim alanlar\u0131 (okul, fabrika, hapishane) i\u00e7in de bir model olu\u015fturur ve s\u00f6z konusu disiplini toplumun tamam\u0131na yayar. Foucault&#8217;a g\u00f6re b\u00fct\u00fcn \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve ilerleme retoriklerine ve iddialar\u0131na kar\u015f\u0131 bizler asl\u0131nda bir cezaevi adas\u0131nda ya\u015famaktay\u0131z. Modern iktidar pratikleri ba\u011flam\u0131nda dersine \u00e7ok iyi \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olan AKP&#8217;nin son d\u00f6nemlerde Edirne&#8217;den Hakkari&#8217;ye kadar yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 tam olarak da budur. Son birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r Foucault&#8217;un b\u00fcy\u00fck kapat\u0131lma dedi\u011fi iktidar prati\u011finin neredeyse b\u00fct\u00fcn teknikleri K\u00fcrtler ve kendini muhalif olarak kodlam\u0131\u015f olan b\u00fct\u00fcn kesimlerin \u00fczerinde uygulanmaktad\u0131r. Zulm\u00fcn kendini gizlemesi ve medyan\u0131n bu noktada uysal bir hizmet\u00e7i gibi \u00f6rg\u00fctlenmesi buna ba\u015fka bir \u00f6rnektir. Modern iktidarlar yumu\u015fak ba\u015fl\u0131 bedenler \u00fcretirken bunu belirli bir metodolojik s\u0131ralamayla yaparlar. S\u0131rad\u00fczensel y\u00f6ntem olarak tan\u0131mlanan birinci y\u00f6ntemin amac\u0131 bir d\u00f6nem \u015fehir duvarlar\u0131 boyunca uzanan g\u00f6zetleme kuleleri ve y\u00fcksek yerlere kurulan kale ve saraylar sayesinde d\u00fc\u015fman\u0131 ve halk\u0131 s\u00fcrekli g\u00f6zlemleyerek ayn\u0131 zamanda bunu erk sahibinin ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 ve ihti\u015faml\u0131 konumu olarak insanlar\u0131n zihninde kodlamakt\u0131. Saraylar\u0131n g\u00f6steri\u015flili\u011fi ve kalelerin geometrisi buna en iyi \u00f6rnektir. Fakat modern mimari hem insanlar\u0131n i\u015flevsel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layan hem de rahatl\u0131kla i\u00e7eridekini g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lan yap\u0131lar in\u015fa etmektedirler. Bununla yetinemeyen iktidar, b\u00fcy\u00fck kapat\u0131lma ya da g\u00f6zetim toplumu projesine ba\u011fl\u0131 olarak soka\u011f\u0131, cezaevini, okulu, fabrikay\u0131, i\u015fyerini kameralarla g\u00f6zetleyerek insanlar\u0131n s\u00fcrekli izlendi\u011fi ku\u015fkusunu yarat\u0131p insanlarda denetleniyorum korkusu yarat\u0131r. Bir konferans salonunda bile yan yana koltuklar, geni\u015f pencere ve koridorlar, ayd\u0131nlat\u0131lm\u0131\u015f derslikler \u00f6\u011frenmeyi kolayla\u015ft\u0131rmakla kalmaz, bunlar ayn\u0131 zamanda \u00f6\u011fretmenin ya da konu\u015fmac\u0131n\u0131n herkesin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir \u015fekilde g\u00f6rmesini de kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. Panoptikon hapishane modeli Bunlar bireyi d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmenin mimarisidir. Hastane, askeri baraka ve fabrikalardaki mevcut mimari, oradaki insanlar\u0131 tan\u0131mlamak, ayn\u0131 zamanda da onlar\u0131 denetlemenin mimarisidir. Burada as\u0131l ilgin\u00e7 olan Jeremy Bentham&#8217;\u0131n Panoptikon hapishane modeli, egemenin mahk\u00fbmu g\u00f6zetlemesine bile gerek b\u0131rakmam\u0131\u015ft\u0131r. Her bir mahkum ayr\u0131 bir h\u00fccrededir; di\u011ferlerinden hem ayr\u0131d\u0131r hem de onlar taraf\u0131ndan g\u00f6r\u00fclebilir. Ayr\u0131ca h\u00fccreler her bir h\u00fccrenin dilendi\u011fi zaman g\u00f6r\u00fclebilece\u011fi merkezi bir kulenin etraf\u0131nda s\u0131ralanm\u0131\u015ft\u0131r. Denetleme bir kesinlikten bir olas\u0131l\u0131\u011fa do\u011fru kayar. B\u00f6ylelikle denetleyen belirli bir h\u00fccreye asl\u0131nda nadiren bakar. Fakat mahkumlar\u0131n her biri ba\u015fka bir mahkumun ya da g\u00f6zetleyen gardiyanlar\u0131n kendilerine ne zaman bakt\u0131\u011f\u0131ndan hi\u00e7bir zaman emin olamayacaklard\u0131r. O y\u00fczden s\u00fcrekli tetiktedirler. Bu her an r\u00f6ntgenleniyor olman\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 korkun\u00e7 bir ruhsal ve bedensel bas\u0131nc\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar\u0131r. Sadece Y\u00fcksekova&#8217;da \u015fehrin her taraf\u0131n\u0131 hatta evlerin i\u00e7ini bile g\u00f6ren Ziggurat k\u0131vam\u0131nda devasa mobese direklerinin dikilmesi bir uzaktan g\u00f6zetleme ve denetleme prati\u011fidir. Son y\u0131llarda iktidar\u0131n F tipi cezaevi noktas\u0131ndaki ayak diremesinin ve bu keskin inad\u0131n\u0131n k\u00f6keninde iradeyi teslim alma ve bio-iktidar teknikleri sayesinde insanlar\u0131 teslim alma \u00e7abas\u0131 olarak okunabilir. \u0130kinci y\u00f6ntem olarak ortaya \u00e7\u0131kan yoklama y\u00f6ntemi bireyin bilgi iktidar ili\u015fkisinin i\u00e7indekini yerini ortaya koyar. Okullardaki yoklama fi\u015fleri, hastanedeki hasta dosyalar\u0131 ve hapishanelerdeki yoklama seanslar\u0131 asl\u0131nda bireyleri birer yoklanmas\u0131 gereken vakaya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. Yoklama, g\u00fcc\u00fc elinde bulunduran iktidar sahibinin sadece say\u0131sal bir verisine indirger bireyi. S\u00fcreklilik, iyile\u015ftirme, ba\u011f\u0131ml\u0131 k\u0131lma, bireyi s\u00fcrekli bir bilgi kategorisiyle kodlama ve rakama indirgeme birer iktidar prati\u011fidir. Modern \u00f6ncesi d\u00f6nemde g\u00fc\u00e7 kendini uygularken bunu meydanda ve halka a\u00e7\u0131k yapard\u0131. Modern d\u00f6nem g\u00fcc\u00fcn uygulan\u0131\u015f\u0131 gizlidir, sessizdir ve kendini g\u00f6stermekten kesinlikle sak\u0131n\u0131r. Cezaevlerinde yatan on binlerce K\u00fcrt siyaset\u00e7isinin say\u0131s\u0131n\u0131 bile telaffuz ederken yalan s\u00f6yleyen ve say\u0131y\u0131 \u00e7ok daha az g\u00f6steren iktidar sahiplerine her g\u00fcn rastlamaktay\u0131z. Fakat Foucault&#8217;un gizlenmi\u015f zul\u00fcm \u015feklinde okunacak a\u00e7\u0131klamas\u0131 bu \u00fclkede bir y\u00f6n\u00fcyle de hala alenidir; polisiyedir; \u00e7\u0131plakt\u0131r; daha d\u00fcn K\u0131z\u0131lay Meydan\u0131n\u0131 ba\u015ftan ba\u015fa ku\u015fatan ye\u015filler fa\u015fizmi kadar ortadad\u0131r! \u0130ktidar\u0131n makro ve mikro merkezleri Foucault, iktidar\u0131n do\u011fas\u0131n\u0131n arkeolojisini yaparken iktidar\u0131n hem makro hem mikro d\u00fczeyde say\u0131s\u0131z merkeze da\u011f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, iktidar\u0131n sadece siyasal erki elinde bulunduranlardan de\u011fil bir kad\u0131n ile bir erkek, bir \u00f6\u011fretmen ile bir \u00f6\u011frenci hatta sokaktaki s\u0131radan ikili bir muhabbette bile kendini g\u00f6sterdi\u011fini iddia eder. Egemenli\u011fin kayna\u011f\u0131 sadece ordular ve burjuva s\u0131n\u0131f\u0131 de\u011fildir. Frans\u0131z devriminde kral\u0131n kafas\u0131n\u0131 kesmeye \u00e7al\u0131\u015fan devrimcilerin amac\u0131 \u00f6zg\u00fcrl\u00fck de\u011fil kral\u0131n yerine ge\u00e7mekti der. Temelleri 16. y\u00fczy\u0131lda at\u0131lan ve ayd\u0131nlanma ile birlikte yayg\u0131nla\u015f\u0131p kurumsalla\u015fan disiplinci modern toplumla birlikte iktidar hayat\u0131n t\u00fcm h\u00fccrelerine yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ktidar her yerdedir ama hi\u00e7bir yerdedir. Modern iktidar g\u00f6r\u00fcnmezdir. O bir kurum, \u00f6rg\u00fct ya da aidiyet de\u011fildir. Karma\u015f\u0131k stratejiler b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Tek\u00e7i de\u011fil \u00e7o\u011fuldur. \u0130ktidar\u0131n \u00fcniter bir g\u00f6vdesi yoktur; bir ili\u015fkiler koordinasyon ve hiyerar\u015fisidir. Toplum farkl\u0131 iktidarlardan olu\u015fmu\u015f bir tak\u0131madad\u0131r. Dura\u011fan de\u011fildir; \u00fcretkendir, olu\u015fturur ve pratik s\u00fcre\u00e7lerde belli tipte bedenler ve zihinler \u00fcretir. Direnmeye de olas\u0131l\u0131k b\u0131rakan bir karakterdedir. Lakin iktidar her yerdeyse direni\u015f de her yerdedir. Modern iktidar\u0131n iki b\u00fcy\u00fck merkezi hapishane ve t\u0131marhanedir. Bu iki kurum mutlak tutsakl\u0131k sahalar\u0131d\u0131r. \u00c7o\u011funlukla \u00f6zg\u00fcrl\u00fck i\u00e7in ba\u015fkald\u0131ran \u00f6znenin itiraz\u0131 \u00fczerinden kendini var eden iktidar eskiden oldu\u011fu gibi \u00f6zg\u00fcrl\u00fck iradesiyle y\u00fczle\u015fmekten ziyade onu k\u0131\u015fk\u0131rtarak zay\u0131f d\u00fc\u015f\u00fcrmenin tekniklerini yarat\u0131r. Hapishaneler tarihi d\u00fcnyan\u0131n en trajik \u00f6yk\u00fcleriyle tasvir edilecek olan bu \u00fclkede iktidar daha b\u00fcy\u00fck cezaevleri a\u00e7mak i\u00e7in kollar\u0131 \u00e7oktan s\u0131vam\u0131\u015f bulunmaktad\u0131r. Bu b\u00fcy\u00fck kapat\u0131lman\u0131n sadece hapishane aya\u011f\u0131d\u0131r; as\u0131l b\u00fcy\u00fck hapishane tam y\u00fcz y\u0131ld\u0131r d\u0131\u015far\u0131ya in\u015fa edilmi\u015ftir! \u0130ktidar da, direni\u015f de her yerde! Disiplinci iktidar, mikro d\u00fczeyde bireyin bedeni ve eylemi \u00fczerinde bir denetim kurgularken makro d\u00fczeyde t\u00fcm n\u00fcfusu denetlemek i\u00e7in bio-iktidar modelini geli\u015ftirir. Toplumun refah\u0131 ve zenginli\u011fi, n\u00fcfusun devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 hedefleyen teknolojiler b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne bio-iktidar der Foucault. Bu teknolojik b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn i\u00e7inde okul, hapishane, fabrika, ordu, bak\u0131mevleri gibi kurumlar yer al\u0131r. Sosyal bilimler bile bu b\u00fcy\u00fck iktidar \u015febekesinin hizmetine ko\u015fmaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bilgi e\u011fer iktidar ise iktidar da bilginin kendisidir. Ya\u015fam\u0131n iki \u00f6nemli ve\u00e7hesi olan \u00f6l\u00fcm ile do\u011fum iktidar alan\u0131n\u0131n i\u00e7ine girmi\u015ftir. Kitlelerin normalize edilmesi i\u00e7in kitlelerin \u00f6l\u00fcm ve ya\u015fam zamanlar\u0131n\u0131 bile kendi egemenlik sahas\u0131n\u0131n i\u00e7ine \u00e7ekmi\u015ftir. Do\u011fum da \u00f6l\u00fcm de art\u0131k iktidar\u0131n kontrol\u00fcndedir. \u2018Size \u00f6lmeyi emrediyorum&#8217; s\u00f6ylemi ile \u2018herkes \u00fc\u00e7 \u00e7ocuk do\u011furmal\u0131d\u0131r&#8217; s\u00f6ylemi a\u00e7\u0131k se\u00e7ik bio-iktidar prati\u011fidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc biri \u00f6l\u00fcm\u00fc, di\u011feri ya\u015fam\u0131 denetim alt\u0131na almay\u0131 hedefler. Foucault&#8217;un k\u00fclliyat\u0131nda modern iktidar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir hapishanesi vard\u0131r. Ona g\u00f6re bu d\u00fcnya y\u00f6neticilerin ve psikologlar\u0131n b\u00fct\u00fcn halk\u0131 hasta olarak kodlad\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck t\u0131marhanedir. Krimonoglar, psikayt\u0131rlar, doktorlar, gardiyanlar, \u00f6\u011fretmenler, b\u00fcrokratlar, haber spikerleri bu b\u00fcy\u00fck t\u0131marhanede herkesi iyile\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015farak tedavi edici bir rol \u00fcstlenirler. Bireyi kategorize ederek, belli bir kimli\u011fe hapsederek, onu belli bir hakikat yasas\u0131na ba\u011fl\u0131 k\u0131larak g\u00fcndelik bir ya\u015fam kurarlar. Birey kendini \u00f6zne zan ederken asl\u0131nda iktidar\u0131n ve kendisinin bir nesnesi haline gelmi\u015ftir. Milliyet\u00e7i kitlelerin bu \u00fclkede kendilerini bu \u00fclkenin as\u0131l \u00f6zneleri zan ederken asl\u0131nda nesne olu\u015flar\u0131 ile K\u00fcrtlerin iktidar\u0131n de\u011fil kendilerinin \u00f6znesi olma m\u00fccadelesini Foucault \u00fczerinden okunma imkan\u0131 ku\u015fkusuz vard\u0131r. Oryantalizm ve elitizm tuza\u011f\u0131na d\u00fc\u015fmeden \u015fu rahatl\u0131kla s\u00f6ylenebilir. \u0130ktidarlar K\u00fcrtlere bol miktarda cezaevleri a\u00e7abilirler. K\u00fcrtleri kriminalize edip potansiyel su\u00e7un ve sapman\u0131n \u00f6znesi olarak kodlayabilirler. Say\u0131y\u0131 bile ortaya koyarken yalanc\u0131 ve pi\u015fkin bir madrabaz\u0131 and\u0131ran bakan\u0131n s\u00f6z etti\u011fi t\u00fck\u00fcr\u00fckte bo\u011fulacak yetmi\u015f be\u015f bin ki\u015finin kim oldu\u011funu K\u00fcrtler bile anlamam\u0131\u015ft\u0131r oysa. Say\u0131y\u0131 bile verirken sabuklama ge\u00e7iren iktidar bek\u00e7ilerinin unutmamas\u0131 gereken \u015fudur: \u0130ktidar her yerdedir ama direni\u015f de!<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":295,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"iawp_total_views":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-140","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/140","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=140"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/140\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":296,"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/140\/revisions\/296"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/295"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=140"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=140"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/selaheddinbiyani.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=140"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}